Een vochtige kelder kan voor veel overlast zorgen. Natte muren, muffe geurtjes en zelfs schimmelvorming komen vaak voor in Nederlandse woningen. Toch is het niet altijd meteen duidelijk of je te maken hebt met opstijgend vocht of een lekkage. Beide problemen vragen namelijk om een hele andere aanpak, daarom is het belangrijk om het verschil goed te herkennen.
Veel bewoners van oudere huizen kennen het probleem: ineens verschijnen er vochtplekken of zie je schimmel op de muur van je kelder. Wat is de oorzaak van het vochtprobleem, en vooral: hoe kom je er vanaf?
Wat is opstijgend vocht?
Opstijgend vocht ontstaat doordat grondwater via de fundering en het metselwerk langzaam omhoog trekt in de muur. Dit gebeurt vaak bij oudere huizen waarvan de waterkering niet meer goed werkt of ontbreekt. Je herkent het aan vochtplekken die geleidelijk van beneden naar boven verspreiden, meestal tot zo’n meter hoogte.
- De onderkant van de muur is het natst.
- Schimmelplekken komen veel voor bij de plint of onderste stenen.
- De kelder voelt kil en voortdurend vochtig aan.
Kenmerken van lekkage in de kelder
Lekkage heeft vaak directere gevolgen dan opstijgend vocht. Het gaat meestal om een duidelijke waterbron, zoals een scheur in de wand of vloer, een kapotte leiding, of water dat door de muren dringt na zware regenval. Lekkage door grondwater kent andere signalen dan doorslaand of opstijgend vocht.
- Plassen of natte plekken die zomaar verschijnen, ook midden in de kelder.
- Water komt van een specifiek punt, niet gelijkmatig verdeeld.
- Vaak snel verergerend bij veel regen of hoge grondwaterstand.
Het verschil herkennen: praktische tips
Let goed op het patroon van het vocht. Begint het bij de vloer en kruipt het omhoog, dan is opstijgend vocht waarschijnlijk. Komt het uit een scheur of hoek, of zie je plassen, dan kan het om lekkage gaan. Combineer je observatie met het seizoen: plotselinge wateroverlast wijst vaker op lekkage, terwijl opstijgend vocht vaak langzamer groeit.
- Vochtplekken langs het hele muurgedeelte zijn typisch opstijgend vocht.
- Water dat zich ophoopt in putten of bij leidingen duidt vaak op lekkage.
- Leksporen op een specifieke plek wijzen meestal op een directe lekkage.
Mogelijke gevolgen bij verkeerde aanpak
Onjuiste behandeling kan het probleem verergeren. Wie opstijgend vocht probeert te verhelpen met alleen ventilatie, zal weinig resultaat zien. Andersom heeft het oplossen van een lekkage weinig zin als onderliggende vochtproblemen niet worden meegenomen. Kelder injecteren kan effectief zijn tegen opstijgend vocht, terwijl lekkages vaak om reparatie of waterkering vragen.
Wanneer advies inschakelen?
Het verschil tussen beide problemen is niet altijd met het blote oog vast te stellen. Zeker als je twijfelt, is het verstandig om een specialist bij de situatie te betrekken. Een inspectie zorgt voor duidelijkheid en voorkomt dat je tijd en geld verspilt aan de verkeerde oplossing.
Veelgestelde vragen
Opstijgend vocht trekt vanuit de grond langzaam omhoog via het metselwerk, terwijl lekkage meestal een directe bron of scheur heeft waar water binnendringt.
Je kunt letten op het patroon en de plek van de vochtplekken, maar een expert weet soms meer signalen te herkennen en heeft meetapparatuur om zekerheid te geven.
Opstijgend vocht kan op termijn leiden tot schimmel, aantasting van het metselwerk en een lagere waarde van het huis. Vroege aanpak is daarom belangrijk.
Niet elke kelder is even kwetsbaar, maar kelders onder het grondwaterniveau of met gebrekkige afdichting lopen meer risico, zeker bij zware neerslag.
Controle van de afdichting, het repareren van scheuren in vloer of muren, en goed waterbeheer rondom het huis verkleinen de kans aanzienlijk.
Bestrijdingsmiddelen zijn alleen effectief bij opstijgend vocht, niet als sprake is van lekkage. Bij lekkages moeten eerst de oorzaak en het lek worden aangepakt.
Het komt soms voor dat zowel opstijgend vocht als lekkages optreden. Een grondig onderzoek is nodig om een passende oplossing te vinden.
Ventilatie vermindert luchtvochtigheid, maar lost de kern van het vochtprobleem niet op als de oorzaak in de muren of vloer zit.
In natte periodes zijn vochtproblemen meestal duidelijker zichtbaar, maar laten verhelpen voorkomt schade ook in droge tijden.
De prijs varieert per aanbieder en hangt af van de grootte van het probleem. Veel bedrijven bieden een vrijblijvend adviesgesprek of inspectie aan.
Vraag een vrijblijvend adviesgesprek aan via inspectie aanvragen en ontdek de beste aanpak voor jouw situatie.

